Keuring van stellingen: dit moet u weten

Lesezeit: 5 Minuten

Inhoud

Stellingen – ook wel rekken genoemd – die bedrijfsmatig worden gebruikt, vallen onder een keuringsplicht volgens NBN EN 15635. De voorschriften uit de norm bepalen met welke tussenpozen de keuring van stellingen moet worden uitgevoerd, wat er precies wordt gecontroleerd en welke maatregelen er moeten worden genomen wanneer er schade wordt vastgesteld.

Welke stellingen moeten verplicht worden gekeurd?

De NBN EN 15635 schrijft voor dat stalen opslagsystemen die bedrijfsmatig gebruikt worden regelmatig moeten worden gekeurd. De keuringsplicht geldt voor:

Alle opslagruimtes met stellingsystemen
Rekken waarop arbeidsmiddelen of materialen worden opgeslagen
Rekken in winkelruimtes

Een essentieel onderdeel hiervan is de regelmatige keuring van magazijnstellingen. Het gaat hier om stellingsystemen met een maximaal draagvermogen van 4000 kg, waaronder:

Palletrekken
Legbordrekken
Draagarmrekken
Archiefrekken en handmatig verrijdbare rekken
Grootvakrekken
Inrij- en doorrijrekken
Doorschuifrekken
Entresolvloeren
Verrijdbare rekken

Naar de magazijnrekken

Welke stellingen hoeven niet gekeurd te worden?

In principe geldt voor alle bedrijfsmatig gebruikte stellingen een keuringsplicht. Bepaalde stellingtypes kunnen onder specifieke omstandigheden uitgezonderd zijn van de regelmatige keuring, maar blijven wel onderworpen aan de algemene keuringsplicht.

Hiertoe behoren rekken die uitsluitend handmatig worden beladen en ontladen, zoals archiefrekken voor dossiers of kleine magazijnrekken. Voorwaarde is dat potentiële gevaren kunnen worden uitgesloten – bijvoorbeeld omdat er geen heftrucks worden gebruikt, of omdat de rekken niet zwaar worden beladen.

Of van een regelmatige keuring van de stellingen kan worden afgezien, kan uitsluitend worden bepaald op basis van een verplichte risicoanalyse conform de Codex over het Welzijn op het Werk. Deze risicoanalyse moet door de werkgever worden uitgevoerd; een eventueel restrisico valt onder de verantwoordelijkheid van de werkgever. Pas dan kan worden vastgesteld of de hierboven genoemde uitzonderingen gelden, al blijft een eerste inspectie conform NBN EN 15635 in alle gevallen verplicht.

Ook wanneer bepaalde stellingtypes zijn vrijgesteld van de regelmatige keuring, kan een regelmatige visuele controle toch zinvol zijn.

Hoe vaak moeten stellingen worden gekeurd en wat wordt er gecontroleerd?

Het keuren van stellingen bestaat uit een wekelijkse visuele controle en een jaarlijkse controle door een expert. Er moet een extra keuring plaatsvinden wanneer zich uitzonderlijke gebeurtenissen hebben voorgedaan, zoals schade na een ongeval, een verhuizing of andere wijzigingen aan de constructie.

Voor de wekelijkse visuele controle volgens NBN EN 15635 beoordeelt een daarvoor geschoolde medewerker alle afzonderlijke rekken en documenteert de controle. Hierbij wordt gecontroleerd:

of de rekken conform de instructies zijn opgebouwd
of er schade aan de constructie of onderdelen daarvan zichtbaar is
of schade door stoten of overbelasting herkenbaar is
of de rekken waterpas staan
of de lasnaden van de rekken schade hebben
of de borgpennen en aanrijdbeveiliging in goede staat verkeren
of de lasten gelijkmatig verdeeld zijn en de toegestane maximumbelasting en -afmetingen niet overschrijden
of markeringen voor de maximumbelasting en verdere veiligheidsinstructies volledig en actueel zijn
of schade aan palletten of opgeslagen goederen voor gevaar zou kunnen zorgen bij het in- en uitnemen.

Vastgestelde schade moet worden gedocumenteerd en samen met de controle-checklist aan een leidinggevende worden overgedragen.

De jaarlijkse inspectie van stellingen moet worden uitgevoerd door een deskundige. De keuring vindt plaats met intervallen van maximaal 12 maanden en verschilt inhoudelijk van de wekelijkse controle. De jaarlijkse inspectie omvat onder meer een:

visuele controle van stellingonderdelen op herkenbare beschadiging volgens NBN EN 15635
markering van de beschadigde onderdelen evenals een schadebeoordeling, inclusief vaststelling van schadeoorzaken
vergelijking van de informatie op de belastingborden met het stellingsysteem
inschatting van de gebruiksveiligheid
advies voor schadepreventie
uitgebreid keuringsrapport

Wie mag stellingen keuren volgens NBN EN 15635?

Het keuren van stellingen mag alleen worden uitgevoerd door daarvoor bevoegde personen. De norm onderscheidt hierbij twee typen keuringen:

De wekelijkse visuele inspectie mag worden uitgevoerd door een getrainde medewerker. Deze persoon moet zijn geïnstrueerd conform de Codex over het Welzijn op het Werk en vertrouwd zijn met NBN EN 15635.

De jaarlijkse keuring van de stellingen moet worden uitgevoerd door een deskundige met voldoende kennis van de relevante normen, zoals NBN EN 15512, NBN EN 15620, NBN EN 15629 en NBN EN 15635.

Wat gebeurt er als er gebreken worden vastgesteld bij de keuring?

Als er bij de visuele controle schade of defecten worden geconstateerd, dan moet een indeling in gevarenniveaus worden gemaakt:

Gevarenniveau Groen: de schade of gebreken zijn zo gering dat monitoren voldoende is. Desondanks moeten de onderdelen worden gemarkeerd.
Gevarenniveau Oranje: dit gevarenniveau wijst op een gevaarlijke beschadiging. Deze is echter niet zo ernstig dat onmiddellijk handelen noodzakelijk is. Zodra het betreffende rek uitgeruimd is, moet de schade eerst worden aangepakt, voordat het rek weer in bedrijf mag worden genomen.
Gevarenniveau Rood: deze classificatie wijst op zeer ernstige schade. In zo’n geval moet het rek onmiddellijk worden uitgeruimd en buiten gebruik worden gesteld tot de schade is hersteld of het rek is vervangen.

Het repareren van de schade of het defect moet schriftelijk worden gedocumenteerd. Na een reparatie van een rek moet bovendien altijd een stabiliteitscontrole worden uitgevoerd, die ook schriftelijk moet worden gedocumenteerd.

Checklist ter voorbereiding op de keuring van uw stellingen

U wilt natuurlijk zo goed mogelijk voorbereid zijn op de keuring. Let in ieder geval op de volgende punten:

Toegankelijkheid van het magazijnrek: de omgeving van een magazijnrek, oftewel de aanrijroute en de ruimte direct om een rek heen, dient vrij en veilig toegankelijk te zijn. De vloer en het kabelwerk mogen geen schade vertonen.
Juiste gebruik van het rek: zorg ervoor dat u het rek gebruikt zoals dit is voorgeschreven door de fabrikant of leverancier. Raadpleeg de voorschriften en corrigeer eventueel de belasting en/of montage van het rek.
Maximumbelasting: controleer regelmatig of een rek niet wordt overbelast. Let hierbij zowel op maximale vak- als veldlast.
Aanrijdbeveiliging bij transportroutes: wanneer een rek zich aan een transportroute voor voertuigen bevindt, dient deze van aanrijdbeveiliging van minimaal 40 cm hoog te worden voorzien.
Meldprocedure voor schade: stel een interne meldprocedure op voor eventuele schade, zodat die direct kan worden genoteerd en verholpen. Zo kunt u direct handelen om de veiligheid te garanderen.

Veelgestelde vragen over het keuren van stellingen

Welke voorschriften gelden voor het keuren van stellingen?

Welke stellingen moeten worden gekeurd, wie de keuringen mag uitvoeren en hoe vaak de stellinginspectie moet worden uitgevoerd, wordt bepaald in de volgende wettelijke voorschriften:

• Plicht van de werkgever tot risicoanalyse: Welzijnswet
• Risicobeoordeling: Codex over het Welzijn op het Werk
• Stellingontwerp en berekening: NBN EN 15512 (palletrekken), NBN EN 15620 (legbordrekken)
• Periodieke keuring: NBN EN 15635
• Veiligheid van rekken: richtlijnen van het Toezicht op het Welzijn op het Werk en branchegerichte publicaties

In België is de keuringsplicht vastgelegd in Boek IV (Arbeidsmiddelen) van de Codex, dat voorschrijft dat elke stelling vóór ingebruikname moet worden gecontroleerd en daarna minstens één keer per jaar. Alle stellingen moeten voldoen aan de Europese normen NBN EN 15620, NBN EN 15629 en NBN EN 15635.

Waarom is het keuren van stellingen noodzakelijk?

Een regelmatige keuring van bedrijfsmatig gebruikte stellingen zorgt ervoor dat de stellingen aan de voorschriften voldoen en dat alle beveiligingen en markeringen correct zijn aangebracht. Daarnaast worden bij de keuring volgens NBN EN 15635 de afzonderlijke onderdelen van de stelling gecontroleerd op volledigheid en mogelijke beschadigingen. Een jaarlijkse inspectie waarborgt de veiligheid van werknemers en klanten in magazijnen, werkplaatsen en winkelruimtes, vooral wanneer gebruik wordt gemaakt van heftrucks of geautomatiseerde systemen.

Hoe vaak moet een keuring van stellingen plaatsvinden?

Het keuren van stellingen bestaat uit een wekelijkse visuele controle en een jaarlijkse controle door een deskundige. Laatstgenoemde keuring moet met intervallen van maximaal 12 maanden plaatsvinden.

Let op: de hier genoemde voorschriften zijn slechts een keuze uit de belangrijkste wettelijke richtlijnen. Voor gedetailleerde informatie verwijzen we u naar de hier weergegeven voorschriften en wetten. Bij de concrete omzetting in uw bedrijf dient u zich bij twijfel tot een deskundige te richten.